Mensen over de hele wereld zijn lang niet zo verschillend als we denken. We delen onze aard als biologische soort – en we delen de crises die we in het verleden al tegenkwamen. En die zijn niet zo gek veel anders dan de huidige uitdagingen. Dat zegt RUG-hoogleraar Inanna Hamati-Ataya. “Zodra je de gemeenschappelijkheid van ons bestaan inziet, voel je de behoefte om die te beschermen.”
Het is een van de meest hardnekkige misvattingen: het idee dat culturen ooit puur en geïsoleerd waren. Dat is de boodschap van RUG-onderzoeker Inanna HamatiAtaya. Mensen, zo betoogt ze, zijn altijd in beweging geweest. We migreerden, dreven handel, trouwden met elkaar en wisselden ideeën en gewoonten uit, lang voordat iemand sprak over ‘globalisering’. De tradities, talen, religies en identiteiten die we nu als onveranderlijk beschouwen, zijn in werkelijkheid producten van millennia van vermenging. Nationalisme berust daarom niet op geschiedenis, maar op selectief geheugen, aldus Hamati-Ataya.
In 2023 werd ze hoogleraar Global International Relations, en vervolgens Global Political Anthropology – een term die ze zelf lanceerde in haar inaugurele rede. Onze huidige mondiale uitdagingen vragen om een overkoepelende aanpak, stelt ze: een aanpak die disciplines overstijgt en erkent dat de mensheid verenigd is door één gemeenschappelijke geschiedenis. “Het is tijd dat mensen weer het grotere plaatje gaan zien.”
Wij, Homo sapiens – wij hebben onze hele wereld vormgegeven in slechts tweehonderdduizend jaar en wij zijn de enigen die onze wereld echt hebben veranderd. Ik probeer dit veranderingspatroon te begrijpen in de context van die hele afstammingslijn.”
Lees het hele bericht op de site van de Rijksuniversiteit Groningen.