Het is onwaarschijnlijk dat de Europese voedselvoorziening in de komende decennia in gevaar komt door klimaatverandering. Maar klimaatverandering verandert wel wáár ons voedsel wordt geproduceerd. Terwijl landbouwgebieden in Zuid-Europa onder druk komen te staan door hitte en droogte, verschuiven teeltzones geleidelijk naar het noorden. Voor Nederland biedt dat kansen, maar alleen als de sector zich weet aan te passen aan nieuwe risico’s zoals watertekorten, verzilting en toenemende druk van ziektes en plagen. Dat blijkt uit twee studies van Wageningen University & Research (WUR) naar de gevolgen van klimaatverandering voor de wereldwijde voedselproductie, Europese voedselzekerheid en de toekomstige concurrentiepositie van de Nederlandse landbouwsector.
Volgens de onderzoekers zullen de gevolgen van klimaatverandering voor de landbouw in Europa minder ernstig zijn dan in veel andere delen van de wereld. Binnen Europa ontstaan echter grote regionale verschillen. In Zuid-Europa nemen hitte, droogte en watertekorten toe, terwijl in Noord-Europa het groeiseizoen langer wordt. Daardoor verschuiven productiegebieden voor verschillende gewassen geleidelijk naar het noorden.
Ondanks die veranderingen verwachten de onderzoekers niet dat de beschikbaarheid van belangrijke voedselgewassen in de Europese Unie in gevaar komt. Wel zullen prijzen van landbouwproducten waarschijnlijk stijgen en sterker gaan schommelen. Vooral minder welvarende huishoudens kunnen daarvan de gevolgen merken. “Europa staat er relatief gunstig voor vergeleken met andere regio’s in de wereld”, zegt onderzoeker Siemen van Berkum van Wageningen Social & Economic Research. “Maar dat betekent niet dat we achterover kunnen leunen. Klimaatverandering verandert handelsstromen, productiegebieden en prijzen. Daar moeten we ons nu al op voorbereiden.”
De onderzoekers schetsen vier mogelijke strategieën waarmee de Nederlandse landbouw haar concurrentiepositie kan versterken. Die variëren van het verder ontwikkelen van klimaatbestendige voedselketens en geavanceerde glastuinbouw tot een grotere rol voor plantaardige eiwitten en peulvruchten. Ook het efficiënt benutten van de schaarse ruimte in Nederland wordt steeds belangrijker.
Lees het hele bericht op de site van de WUR.
