Vandaag exact 50 jaar geleden landde Viking 1 op Mars. De ruimtesonde maakte deel uit van de enige missie die ooit op zoek is geweest naar buitenaards leven. Nu er steeds meer stemmen opgaan om ook mensen die kant uit te sturen pleit astrobioloog prof. dr. ir. Inge Loes ten Kate voor een nieuwe onbemande levensdetectiemissie. “Voordat we met onze aanwezigheid eventueel Marsleven moeilijker kunnen herkennen, of zelfs vernietigen.”

Viking 1 had drie instrumenten aan boord die biologische activiteit konden meten en een analytisch instrument (gas chromatograaf-massa spectrometer, GCMS) dat op zoek ging naar organische moleculen. De metingen van de drie biologische instrumenten konden allemaal uitgelegd worden als aanwijzingen (maar nog geen sluitend bewijs) van leven. De GCMS detecteerde chloormethaanverbindingen. Die werden toen uitgelegd als restanten van schoonmaakmiddel en niet als Marsmoleculen. Conclusie: er was geen leven op Mars gevonden en sindsdien wordt er daar ook niet meer direct naar leven gezocht. Case closed?

“Ik denk dat de instrumenten die biologische activiteit hebben gemeten, wel eens gelijk kunnen hebben gehad.” Ten Kate wijst bijvoorbeeld op de vondst van chloorzouten op het oppervlak van Mars, door de Phoenix Lander in 2009. “Toen de Vikingexperimenten op Aarde herhaald werden mét chloorzouten bleek dat die chloorzouten reageerden met organische moleculen die in de grondmonsters voorkwamen en dezelfde resultaten gaven als die Viking gemeten had. Dat betekent dat de chloormethanen van Viking wél van Mars kwamen.”

Is er 50 jaar geleden dus toch leven op Mars ontdekt? “De beste manier om dit te testen, is door terug te gaan met nieuwe instrumenten die leven kunnen meten. Maar dan moeten we wel snel zijn, voordat er eventueel mensen op Mars rondlopen. Want uit al het onderzoek tot nu toe blijkt dat Marsleven, als het bestaat of heeft bestaan, lijkt op dat op Aarde, maar dan gebouwd onder Marsomstandigheden. Het zal bestaan uit dezelfde op koolstof gebaseerde moleculen. En zodra er mensen op Mars zijn wordt het veel moeilijker om zeker te weten dat het leven dat je meet, daadwerkelijk Marsleven is, of toch iets dat de mensen zelf hebben meegenomen.”

Lees het hele bericht op de site van de Universiteit Utrecht.

Inge Loes ten Kate
Beeld: Ivar Pel/UvA
Deel via: