Grondwater is voortdurend in beweging, zij het traag en geruisloos. Het sijpelt door zand en klei, of stroomt sneller door scheuren in gesteente. Die beweging – de zogenaamde grondwaterflux – bepaalt hoe snel water wordt aangevuld, hoe vervuiling zich verspreidt en hoe robuust een watersysteem is tijdens droogteperiodes.
Grondwater voorziet ons van drinkwater, ondersteunt landbouw en industrie, en helpt ecosystemen overleven in tijden van droogte. Toch blijft het gedrag van grondwater grotendeels verborgen, terwijl het onder onze voeten door loopt. Hoe snel stroomt het? In welke richting? En hoe reageert het op klimaatverandering of waterwinning?
Om deze vragen te beantwoorden, maken wetenschappers gebruik van computermodellen. Die modellen zijn essentieel voor beleidsmakers en waterbeheerders, maar bevatten vandaag nog grote onzekerheden. De belangrijkste reden: we meten vooral grondwaterstanden, maar zelden hoe grondwater écht stroomt.
Een nieuw interdisciplinair FWO-onderzoeksproject aan de Vrije Universiteit Brussel wil daar verandering in brengen. Het project wordt geleid door prof. Marijke Huysmans (vakgroep Water en Klimaat – HYDR) en prof. Francis Berghmans (vakgroep Toegepaste Natuurkunde en Fotonica – TONA). Huysmans: “De eerste poging ooit om de ondergrond in real time te laten vertellen wat hij doet.”
Bij Distributed Acoustic Sensing (DAS) wordt een laserpuls door een glasvezelkabel gestuurd. Een klein deel van het licht wordt onderweg teruggekaatst. Wanneer de glasvezel heel lichtjes vervormt, bijv. door trillingen in de bodem, verandert dat teruggekaatste licht. Door deze veranderingen te analyseren, kan men detecteren waar en wanneer er beweging optreedt langs de vezel.
Lees het hele bericht op de site van de VUB.
