Hoe moeten we omgaan met de opwarmende aarde? (54)
“De toekomst is onzeker. Zeker in tijden van klimaatverandering. Daarom zoeken we, gek genoeg, houvast in het verleden. We gebruiken het verleden dan als inspiratiebron en als ‘memory anchor’, herinneringsanker. Dat geldt ook als het gaat om de opwarming van de aarde. In Nederland zullen we dat onder andere merken door langere periodes van droogte en zelfs watertekorten.
Dat zijn we in Nederland niet gewend. Water verbinden we vooral met de strijd tegen het water – een teveel aan water, om precies te zijn. De Watersnoodramp van 1953 is daarin hét ijkpunt in onze nationale geschiedenis. Dat herinneringsanker gebruiken klimaatactivisten, politici en waterbouwers als waarschuwing. Een ‘nieuw 1953’ moet koste wat het kost voorkomen worden. Dit ijkpunt vormt op die manier ook een inspiratiebron: de ervaring van deze watersnoodramp wordt ingezet om toekomstige rampen te voorkomen.
Maar hoe zit dat met droogtes? Welke herinneringsankers bieden hier houvast? Die vraag is voor Nederlanders minder makkelijk te beantwoorden. Droogtes zitten namelijk niet in onze herinneringscultuur. Ze hebben wel plaatsgevonden, maar we zijn ze simpelweg vergeten. Je kunt er ook minder makkelijk verhalen over vertellen. Ze laten zich namelijk moeilijk afbakenen in tijd – wanneer beginnen en eindigen ze? – en slachtoffers kunnen zich moeilijk tot helden ontpoppen om andere te redden, zoals bij overstromingen. Dat maakt dit type rampen minder memorabel. In Nederland komt daar nog eens een culturele hindernis bij: droogtes passen slecht in ons nationale waterverhaal dat gericht is op de strijd tegen het water.”
Lees het complete antwoord van historici Lotte Jensen en Adriaan Duiveman hier, naast alle 140 andere antwoorden.
